İran, ABD ve müttefikleri arasında sağlanan 15 günlük ateşkes sonrası tarafların İslamabad’da müzakere masasına oturması beklenirken, ateşkesin kapsamı ve şartlarına ilişkin farklı açıklamalar dikkat çekti.
Orta Doğu’da bir buçuk aydır tırmanan çatışmaların ardından ABD ile İran, ABD Başkanı Donald Trump’ın verdiği sürenin dolmasına iki saatten az bir süre kala iki haftalık ateşkeste uzlaştı. Ancak taraflar arasındaki derin görüş ayrılıkları sürüyor.
ABD Başkanı Donald Trump ise ateşkesi “dünya barışı için büyük bir gün” olarak nitelendirerek, Hürmüz Boğazı’ndaki deniz trafiğinin düzenlenmesine destek vereceklerini ifade etti. Trump, sürecin Orta Doğu’da yeni bir ekonomik ve siyasi dönemin önünü açabileceğini savundu.
Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif de tarafları 10 Nisan’da İslamabad’da yapılacak görüşmelere davet ederek ateşkesi “sağduyulu bir adım” olarak değerlendirdi ve kalıcı barış umutlarını dile getirdi. Ateşkes açıklaması sonrası gelişmeler şöyle:
İran: Pakistan’da yapılacak müzakerelerin 15 gün içinde sonuçlandırılmasını hedefliyoruz
İRAN’IN 10 MADDELİK PLANI
İran basınına göre, Tahran yönetiminin sunduğu plan; savaşın tamamen sona erdirilmesi, ABD güçlerinin bölgeden çekilmesi ve yaptırımların kaldırılması gibi başlıkları içeriyor.
Planın öne çıkan maddeleri şöyle:
- İran’a yönelik savaşın süresiz ve tamamen sona erdirilmesi
- ABD’nin Lübnan, Irak ve Yemen dahil tüm cephelerde saldırılarını durdurması
- ABD askeri güçlerinin bölgedeki tüm üslerden çekilmesi
- Hürmüz Boğazı’ndan geçişlerin İran ordusuyla koordineli şekilde sağlanması
- Boğazda güvenli ve serbest seyrüsefer için yeni protokol oluşturulması
- İran’ın yeniden inşası için tazminat ödenmesi
- Tüm yaptırımların ve BM Güvenlik Konseyi kararlarının kaldırılması
- Dondurulan İran varlıklarının serbest bırakılması
- İran’ın nükleer silah edinmeme taahhüdü
- Tüm şartların kabulüyle birlikte derhal ateşkes ilanı
İran yönetimi, ABD ve İsrail ile savaşı sonlandırmak için Pakistan’da yürütülecek müzakerelerin 15 günlük ateşkes süreci içerisinde neticelendirilmesini hedeflediğini duyurdu. ABD Başkanı Donald Trump’ın İran ile 15 günlük ateşkese varıldığını duyurmasının ardından Tahran yönetiminden konuya ilişkin açıklama yapıldı. İran Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi Sekreterliği tarafından yapılan açıklamada, “İran’ın savaştaki hedeflerine ulaştığı” ifadesine yer verildi. Açıklamada, “Ülke lideri Mücteba Hamaney ve Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi’nin onayıyla nihai hale getirilmesi için müzakerelerin İslamabad’da yapılmasına karar verilmiştir. Bu müzakerelerin en fazla 15 gün içinde sonuçlandırılması ve sahadaki zaferin siyasi alanda da tescil edilmesi hedeflenmektedir.” değerlendirmesinde bulunuldu.
ABD tarafından sunulan tüm planların reddedildiği belirtilen açıklamada, Tahran yönetiminin sunduğu 10 madde “Hürmüz Boğazı’ndan geçişin, İran Silahlı Kuvvetleri ile koordinasyon içinde kontrollü şekilde yapılması, direniş ekseninin tüm unsurlarına karşı yürütülen savaşın sona erdirilmesi, ABD savaş güçlerinin bölgedeki tüm üs ve konuşlanma noktalarından çekilmesi, Hürmüz Boğazı’nda güvenli geçişi garanti altına alacak ve üzerinde mutabakata varılan protokol çerçevesinde İran’ın hakimiyetini sağlayacak bir geçiş düzenlemesinin oluşturulması, İran’a verilen zararların hesaplamalara göre tamamen tazmin edilmesi, tüm birincil ve ikincil yaptırımlar ile Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı Yönetim Kurulu ve Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi kararlarının kaldırılması, İran’ın yurt dışındaki tüm bloke edilmiş varlık ve mali kaynaklarının serbest bırakılması ve tüm bu maddelerin bağlayıcı bir Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi kararıyla onaylanması” şeklinde sıralandı.
Müzakerelerin ABD tarafına “tam bir güvensizlik” içinde, 10 Nisan Cuma günü İslamabad’da başlayacağı vurgulanan açıklamada, görüşmelerin 15 gün içerisinde tamamlanmasının hedeflendiği, tarafların mutabakatıyla bu sürenin uzatılabileceği kaydedildi. Açıklamada, “Parmağımız tetikte. Düşmandan gelebilecek en küçük bir hataya dahi güçlü şekilde karşılık verilecektir.” ifadeleri kullanıldı.
Pakistan Başbakanı Şerif, 2 haftalık ateşkesin Lübnan ve diğer bölgeleri de kapsadığını belirtti
Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif, “İran ile ABD ve müttefikleri” arasındaki 2 haftalık ateşkesin, Lübnan ve diğer bölgelerde de yürürlüğe girdiğini bildirdi. Pakistan Başbakanı Şerif, ABD merkezli X şirketinin sosyal medya platformundaki hesabından yaptığı paylaşımda, ABD ve İsrail’in İran’a saldırılarıyla başlayan savaşın taraflarının ateşkes konusunda anlaşmaya vardığını bildirmekten “memnuniyet duyduğunu” belirtti. “İran ile ABD ve müttefikleri” arasındaki 2 haftalık ateşkesin, Lübnan ve diğer bölgeleri de kapsadığını belirten Şerif, bu kararın “hemen yürürlüğe girdiğini” aktardı. Şerif, ateşkes kararını “sağduyulu bir adım” olarak tanımlarken, bu konuda ülkelerin liderlerine “en derin şükranlarını sunduğunu” kaydetti.
Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif, İran ile Amerika Birleşik Devletleri ve müttefiklerinin, Lübnan başta olmak üzere bölgedeki çatışmaları kapsayan derhal ateşkes konusunda anlaşmaya vardığını duyurdu. Şerif, söz konusu kararın hemen yürürlüğe girdiğini belirtti. Şerif, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada şu ifadeleri kullandı:
En içten alçakgönüllülükle, İran İslam Cumhuriyeti ile Amerika Birleşik Devletleri’nin müttefikleriyle birlikte Lübnan ve diğer bölgeler de dahil olmak üzere her yerde derhal ateşkes üzerinde anlaştıklarını duyurmaktan memnuniyet duyarım; bu karar hemen yürürlüğe girmektedir. Bu akıllıca adımı sıcak bir şekilde karşılıyorum ve her iki ülkenin liderlerine en derin şükranlarımı sunuyorum. Tüm anlaşmazlıkları çözüme kavuşturacak nihai bir anlaşma için müzakereleri sürdürmek üzere, her iki ülkenin heyetlerini 10 Nisan 2026 Cuma günü İslamabad’a davet ediyorum. Her iki taraf da olağanüstü bir bilgelik ve anlayış sergilemiş ve barış ve istikrarın sağlanması için yapıcı bir şekilde çalışmaya devam etmiştir. ‘İslamabad Görüşmeleri’nin sürdürülebilir bir barış sağlanmasında başarılı olmasını içtenlikle umuyoruz ve önümüzdeki günlerde daha fazla iyi haber paylaşmayı diliyoruz!